توضیحات
بیس پیریباک سدیم (Bispyribac Sodium) یک علفکش سیستمیک انتخابی است که از گروه Pyrimidinyloxybenzoic میباشد و برای کنترل علفهای هرز در کشتهای برنج مورد استفاده قرار میگیرد. این علفکش عمدتاً برای کنترل علفهای هرز یکساله و چندساله در مزارع برنج، بهویژه علفهای هرز مقاوم به علفکشهای دیگر، بسیار مؤثر است.بیسپیریباک سدیم بهعنوان یک علفکش جدیدتر در برنامههای مدیریت تلفیقی علفهای هرز در کشت برنج استفاده میشود. فرمولاسیون موجود SC 40% بهمعنای امولسیونپذیر در آب (Suspension Concentrate) با غلظت ۴۰ درصد ماده فعال است. این فرمولاسیون امکان کاربرد آسان و توزیع یکنواخت علفکش در سطح زمین را فراهم میآورد.
بیس پیریباک سدیم با مهار آنزیم Acetolactate Synthase (ALS)، که یکی از آنزیمهای کلیدی در مسیر بیوسنتز اسیدهای آمینه ضروری برای رشد گیاهان است، عمل میکند. مهار این آنزیم باعث اختلال در تولید اسیدهای آمینه و نهایتاً توقف رشد و مرگ علفهای هرز میشود. این مکانیسم بهویژه در علفهای هرز برنج مؤثر است.
مکانیسم اثر بیس پیریباک سدیم
بیس پیریباک سدیم: با مهار آنزیم Acetolactate Synthase (ALS) در گیاهان، تولید اسیدهای آمینه ضروری برای رشد گیاهان مختل میشود. این اختلال در بیوسنتز اسیدهای آمینه موجب توقف رشد، زرد شدن برگها و نهایتاً مرگ گیاهان علفی میشود.
اثر سیستمیک: بیس پیریباک سدیم بهطور سیستمیک در گیاهان جذب میشود و از طریق ریشهها و برگها به تمامی قسمتهای گیاه منتقل میشود. این ویژگی باعث میشود که حتی در علفهای هرز مقاوم به علفکشهای دیگر نیز مؤثر باشد.
اثر انتخابی: این علفکش فقط بر علفهای هرز برنج تأثیر میگذارد و گیاهان زراعی را آسیب نمیرساند.
کاربردها و علفهای هرز هدف بیس پیریباک سدیم
بیس پیریباک سدیم برای کنترل علفهای هرز در کشتهای برنج استفاده میشود. این علفکش معمولاً بهصورت محلولپاشی بهطور مستقیم بر سطح زمین اعمال میشود و اثر سیستمیک آن باعث کنترل مؤثر علفهای هرز میشود. برخی از کاربردهای هدف این علفکش عبارتند از:
کنترل علفهای هرز یکساله و چندساله: بیس پیریباک سدیم برای کنترل طیف وسیعی از علفهای هرز یکساله و چندساله در مزارع برنج مؤثر است.
کنترل علفهای هرز مقاوم: این علفکش برای کنترل علفهای هرز مقاوم به سایر علفکشها که در مزارع برنج مشاهده میشوند، بسیار مؤثر است.
کنترل طیف وسیعی از علفهای هرز: بیس پیریباک سدیم قادر است طیف وسیعی از علفهای هرز نازك برگ، پهن برگ و جگن را بهخوبی کنترل کند.
گروه مقاومت (HRAC) و مدیریت مقاومت
بیس پیریباک سدیم جزء علفکشهای گروه B از جدول HRAC (Herbicide Resistance Action Committee) است. این گروه شامل علفکشهایی است که با مهار آنزیم Acetolactate Synthase (ALS) عمل میکنند. برای جلوگیری از ایجاد مقاومت به این علفکش، توصیه میشود که بیسپیریباک سدیم در برنامههای مدیریت تلفیقی علفهای هرز (IPM) استفاده شود و در تناوب با سایر علفکشها با مکانیسمهای اثر متفاوت قرار گیرد. استفاده بیش از حد از این علفکش در یک فصل ممکن است منجر به توسعه مقاومت در جمعیت علفهای هرز شود.
موارد ثبت شده در ایران (حفظ نباتات)
در ایران، بیس پیریباک سدیم بهعنوان یک علفکش مؤثر برای کنترل علفهای هرز در مزارع برنج ثبت شده است. این علفکش معمولاً در فرمولاسیون مختلف عرضه میشود و برای کنترل علفهای هرز برنج در مزارع مختلف استفاده میشود. برخی از کاربردهای ثبت شده در ایران عبارتند از:
کنترل علفهای هرز در کشتهای برنج: این علفکش بهویژه برای کنترل علفهای هرز نازك برگ، پهن برگ و جگن در مزارع برنج کاربرد دارد.
کنترل علفهای هرز مقاوم: این علفکش میتواند علفهای هرز مقاوم به سایر علفکشها را در برنج کنترل کند.
موارد ثبت شده در ایران:
فرمولاسیون: SC 40% (امولسیونپذیر در آب)
برای اطلاعات دقیقتر و اطمینان از دستورالعملهای مصرف، باید به برچسبهای ثبت رسمی در سازمان حفظ نباتات ایران مراجعه کرد.
مزایا، محدودیتها و نکات ایمنی
مزایا:
کنترل مؤثر علفهای هرز در برنج: بیس پیریباک سدیم بهویژه در مزارع برنج برای کنترل علفهای هرز علفهاي هرز نازك برگ، پهن برگ و جگن مؤثر است.
کنترل مؤثر علفهای هرز در برنج: بیس پیریباک سدیم بهویژه برای کنترل علفهای هرز یکساله و چندساله در مزارع برنج مؤثر است.
اثر سیستمیک و انتخابی: این علفکش بهطور مؤثر در علفهای هرز اعمال میشود اما به گیاهان برنج آسیب نمیزند و اثر طولانیمدت دارد.
موارد کاربرد وسیع: بیس پیریباک سدیم میتواند در انواع مختلف خاکها و در شرایط مختلف آب و هوایی مورد استفاده قرار گیرد.
محدودیتها و نکات ایمنی:
سمیت به گیاهان حساس: اگر در دزهای نادرست یا در شرایط نامناسب استفاده شود، ممکن است به گیاهان زراعی آسیب وارد کند.
سمیت به آبزیان: مانند بسیاری از علفکشها، بیسپیریباک سدیم ممکن است به آبزیان آسیب وارد کند. باید از ورود سم به منابع آبی جلوگیری شود.
رعایت دوره کارنس: طبق برچسب محصولات، فاصله زمانی از آخرین سمپاشی تا برداشت محصول باید رعایت شود تا خطرات ناشی از باقیمانده سم به حداقل برسد.
استفاده در تناوب با سموم دیگر: برای جلوگیری از مقاومت علفهای هرز، باید از مصرف مکرر این علفکش در یک فصل خودداری کرد و از برنامههای مدیریتی مناسب استفاده شود.
جمعبندی
بیس پیریباک سدیم یک علفکش سیستمیک مؤثر است که برای کنترل طیف وسیعی از علفهای هرز در مزارع برنج بهویژه علفهای هرز مقاوم کاربرد دارد. این علفکش با مهار آنزیم Acetolactate Synthase (ALS) موجب توقف رشد و مرگ علفهای هرز میشود. با توجه به اثر طولانیمدت، این علفکش یکی از گزینههای مناسب برای برنامههای مدیریت علفهای هرز در کشتهای برنج است. برای کسب بهترین نتیجه، باید این علفکش را با رعایت دستورالعملها و در تناوب با سایر علفکشها استفاده کرد.

علی امیری –
سم قویه